Sztuka i krytyka u nas, czyli tortura czarownicy. Marian Wawrzeniecki (1863-1943)

Marian Wawrzeniecki, wywodzący się ze środowiska krakowskiej ASP, uznany uczeń Jana Matejki i Wojciecha Gersona, doskonalący warsztat malarski w Paryżu i Monachium, swoimi kontrowersyjnymi poglądami wywoływał liczne spory w świecie naukowym i artystycznym. Szerokim echem odbiła się zwłaszcza jego polemika ze Stanisławem Witkiewiczem, co do zadań i celów sztuki. 

Uważany był za ekscentryka i indywidualistę, malarza odważnych – zarówno w stylu, jak i formie – prac. Posługując się stylistyką symbolizmu, tworzył nasycone erotyzmem i okrucieństwem wizje świata prasłowiańskiego oraz średniowiecznego, zdominowanego głównie przez obrazy torturowanych kobiet - czarownic. Ten niezwykle popularny na przełomie wieków XIX i XX motyw, związany z charakterystycznym dla epoki mizoginizmem, podszytym narastającym lękiem przed kobiecością, przewijający się w twórczości artystów Młodej Polski, do tego stopnia zawładnął wyobraźnią Wawrzenieckiego, że do dziś jest on nazywany – wedle słów Juliusza Wiktora Gomulickiego – „malarzem czarownic”.

Swoje prace sygnował swastyką – starosłowiańskim symbolem przychylności bogów, szczęścia i  zwycięstwa – co zwłaszcza w latach trzydziestych i po wybuchu drugiej wojny światowej było powodem wielu nieporozumień i nieprzyjemności, jakich doświadczał.

Na wystawie obok obrazów olejnych, ilustracji z „Chimery” i „Sfinksa”, rękopisów i fotografii ze zbiorów Muzeum Literatury, zaprezentowane zostanie ok. 70 oryginalnych prac ze zbiorów prywatnych oraz obrazy wypożyczone ze zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie. Komentarzem do tej sztuki z pogranicza baśni i  historii będą słowa samego Wawrzenieckiego – cytaty z jego listów oraz prac historyczno-krytycznych.

Scenariusz wystawy: profesor Janusz Zagrodzki.

Dodane przez: Muzeum Literatury